สัจจะ คือ ความจริงใจ พูดจริง ทำจริง ความซื่อตรง ความตั้งใจอย่างมุ่งมั่นในสิ่งที่ตนปรารถนา สะสมความดีอย่างพิเศษ เพื่อบรรลุจุดมุ่งหมายสูงสุด สัจจะนี้มีลักษณะ 6 ประการ คือ

1.ความจริง ความซื่อตรงต่อบุคคล
2.ความจริง ความซื่อตรงต่อเวลา
3.ความจริง ความซื่อตรงต่อวาจา
4.ความจริง ความซื่อตรงต่อหน้าที่
5.ความจริง ความซื่อตรงต่อความดี
6.ความจริง ความซื่อตรงต่อตนเอง

1.ความจริง ความซื่อตรงต่อบุคคล คือ มีความซื่อสัตย์ จริงใจต่อบุคคลที่เกี่ยวข้องกับตน เช่น บิดามารดา ครูอาจารย์ ญาติพี่น้อง หรือเพื่อนๆ ไม่คิดคดโกง ไม่คิดหลอกลวง ไม่คิดนินทาว่าร้ายใครทั้งต่อหน้าและลับหลัง

2.ความจริง ความซื่อตรงต่อเวลา คือ เป็นคนตรงต่อเวลา ได้นัดหมายกับใคร เวลาใดแล้วไม่ผิดนัด ไปตรงตามเวลา หรือตั้งใจจะทำอะไรแล้วลงมือปฏิบัติตามเวลาที่กำหนดไว้

3.ความจริง ความซื่อตรงต่อวาจา คือ ได้รับปากสัญญากับใครไว้ว่าจะทำสิ่งที่ดี สุจริตธรรม และจะไม่กระทำสิ่งไม่ดี ก็กระทำตามที่ได้ตั้งสัจวาจาเอาไว้ โดยไม่บิดพลิ้ว หรือหลีกเลี่ยงผิดสัญญา

4.ความจริง ความซื่อตรงต่อหน้าที่ คือ มีความซื่อสัตย์สุจริตต่อหน้าที่ของตน ไม่ยอมให้สิ่งต่างๆ มาเป็นอุปสรรคให้การปฏิบัติหน้าที่เสียหาย ไม่เปิดโอกาสให้ตนเอง หรือมิตรสหายบริวารเครือญาติมีช่องทางทำการอันเป็นทุจริต เบียดบังภาษีอากรอันเป็นของประเทศชาติมาเป็นของตนเอง หรือไม่ปล่อยให้งานคั่งค้าง ใส่ใจงานในหน้าที่เป็นสำคัญ

5.ความจริง ความซื่อตรงต่อความดี คือ ความซื่อสัตย์ จริงใจต่อความดีที่ทำไม่ว่าวันเวลาจะเปลี่ยนแปลงไปอย่างไร ยังมั่นคงในความดี ไม่มีหวั่นไหว เสมอต้นเสมอปลาย ร่วมรักษาขนบธรรม เนียมจารีตประเพณีอันดีงาม ผู้ที่มีความซื่อตรงต่อความดีเป็นคนที่น่าสรรเสริญ

6.ความจริง ความซื่อตรงต่อตนเอง คือ การไม่โกหกตนเอง ซื่อตรงต่อความคิดที่ดีของตน ซึ่งเป็นความตั้งใจเดิมตามอุดมการณ์ เป็นสำคัญ ไม่ยอมให้สิ่งต่างๆ มาทำให้ความตั้งใจ ความซื่อตรงต้องโอนเอนหวั่นไหวได้

สัจจะจึงเป็นคุณธรรมที่สำคัญสำหรับชีวิต เป็นหลักประกันให้ได้รับความไว้วางใจ และได้รับมอบหมายปฏิบัติหน้าที่อันสำคัญ จะดำเนินกิจการใดๆ จะมีแต่ความเจริญรุ่งเรือง เพราะได้รับการสนับสนุนและยกย่องนับถือจากคนทั้งหลาย

พระบรมราโชวาทของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวตอนหนึ่งว่า ..ผู้ที่มีปัญญาที่สามารถจะทำการงานสำคัญๆ ให้ยึดเป็นหลักเป็นกำลังของบ้านเมืองต่อไปได้นั้น จะต้องเป็นผู้หนักแน่นในสัจจะ คือ ต้องมีความจริง พร้อมทั้งในคำพูด ในการกระทำ ทั้งในบุคคลอื่น และในตนเอง สิ่งใดที่ตั้งใจจริงต้องปฏิบัติให้ได้ โดยเคร่งครัดครบถ้วน..

ศีลสำหรับประชาชนทั่วไป มี 5 ประการ คือ 
1. เว้นจากการฆ่าสัตว์มีชีวิต

2. เว้นจากการถือเอาสิ่งของที่เจ้าของไม่ได้ให้ ด้วยการลักขโมย

3. เว้นจากการประพฤติผิดในกาม

4. เว้นจากการกล่าวคำเท็จ

5. เว้นจากการดื่มน้ำเมา คือสุราและเมรัย

การที่จะรักษาศีลให้บริสุทธิ์สะอาดได้ ต้องมีเบญจธรรมประจำใจควบคู่กันไป 
เบญจธรรม หมายถึง ธรรมที่รักษาผู้ประพฤติไม่ให้ตกไปสู่ที่ชั่ว มี 5 ประการ คือ
1. เมตตากรุณา

2. สัมมาอาชีวะ

3. ความสำรวมในกาม

4. ความซื่อสัตย์

5. ความมีสติรอบคอบ

 
ผลแห่งการรักษาศีล ที่เห็นได้ชัดคือไม่ต้องพบกับความทุกข์เดือดร้อนในภายหน้า ประสบความสำเร็จในหน้าที่การงาน มีชื่อเสียงในสังคมคนดี เป็นคนองอาจไม่เก้อเขินเมื่อเข้าไปในหมู่ของคนดี มีสติ ปัญญาที่บริบูรณ์ จะศึกษาเล่าเรียนสิ่งใดเข้าใจง่ายแตกฉาน เป็นเหตุให้บรรลุธรรมชั้นสูงได้
ความสุขที่เกิดจากการรักษาศีลและเบญจธรรม จะเริ่มต้นจากน้อยไปหามาก ผู้ที่สามารถดำเนินชีวิตให้มีปกติ ไม่ล่วงละเมิดศีล พร้อมมีเบญจธรรมสนับสนุน จะประสบแต่ความสุข ความเจริญก้าวหน้า 
ศีลเป็นเบื้องต้นของความดี เป็นฐานรองรับความดีทุกอย่าง เหมือนพื้นแผ่นดินเป็นฐานรองรับสรรพสิ่งทั้งหลายที่อยู่เหนือแผ่นดินไว้ 
คือศีลเป็นอาภรณ์อันประเสริฐสุด ประดับใจให้มนุษย์ทุกเพศวัยงดงามทุกกาลเวลา 
ศีลจะส่งผลให้มีอาชีพมั่นคงก้าวหน้า โภคทรัพย์จะหลั่งไหลมาหาผู้มีศีล จะเป็นคนมีทรัพย์ไม่อับจน โดยเฉพาะทรัพย์ภายในคือจิตใจงดงาม 
ศีลเป็นเกราะป้องกันภัยอันตราย ทำให้รอดพ้นจากศัตรู ช่วยลดปัญหาต่างๆ ของสังคมและประเทศชาติ ที่จะทำร้ายเบียดเบียนกันทางกายและวาจา ทำให้ดำรงชีวิตอยู่อย่างสันติสุขตลอดไป ดังคำกลอนที่ท่านผู้รู้ได้แต่งไว้ว่า "ศีลส่งทำให้สูง ศีลปรุงทำให้สวย ศีลนำให้รวย ศีลช่วยทำให้รอด"

ความอดทนจัดเป็นบารมีพิเศษอีกประการหนึ่ง ที่ควรบำเพ็ญเพื่อบรรลุจุดหมายสูงสุด สามารถใช้สติปัญญาควบคุมตนเองให้อยู่ในอำนาจเหตุผล เมื่อถูกกระทบด้วยสิ่งอันน่าพอใจ หรือไม่น่าพอใจ มีความมั่นคงหนักแน่น เหมือนแผ่นดินซึ่งไม่หวั่นไหว เมื่อมีคนทิ้งของดี หรือของสกปรกลงไปก็ตาม

งานทุกอย่าง ไม่ว่าจะเป็นงานเล็กหรือใหญ่ที่สำเร็จขึ้นมาได้นอกจากอาศัยปัญญาเป็นตัวนำแล้ว ยังต้องอาศัยความอดทนเป็นพื้นฐาน ถ้าขาดความอดทนแล้วจะไม่มีความสำเร็จ เพราะความอดทนเป็นคุณธรรมสำหรับต่อต้านความท้อถอย เป็นแรงขับเคลื่อนให้เกิดความขยัน เป็นเครื่องท้าทายความสามารถ 

พระพุทธเจ้าตรัสว่า ยกเว้นปัญญาแล้วเรายกย่องความอดทนเป็นคุณธรรมอย่างยิ่ง ความอดทนที่ถูกต้องจะต้องมีความอดกลั้น เมื่อถูกคนพาลด่า ทำเหมือนกับว่าไม่ได้ยิน เมื่อเห็นอาการยั่วยุ ทำเหมือนกับว่าไม่ได้เห็น ไม่สนใจไยดี ไม่ปล่อยใจให้เศร้าหมอง สามารถข่มความโกรธไว้ได้ ไม่โกรธไม่ทำร้ายใครด้วยอำนาจแห่งความโกรธนั้น ผู้ที่โกรธง่ายแสดงว่ายังขาดความอดทน มีคำกล่าวที่เป็นข้อเตือนใจอยู่ว่า ผู้ที่โกรธตอบเป็นผู้เลวกว่า ผู้ที่ไม่โกรธจัดว่าเป็นผู้ชนะ สงครามอันชนะได้ยากยิ่ง

ลักษณะสำคัญยิ่งของความอดทน คือ มีใจเบิกบานแจ่มใสอยู่เป็นนิจ ไม่โทษโชคชะตา หรือโทษใครๆ ทั้งนั้น พยายามอดทนทำงานทุกอย่างด้วยใจเบิกบาน บางคนขี้เกียจทำงาน บางคนขี้เกียจเรียนหนังสือ พอมีผู้ว่ากล่าวตักเตือนก็ทำเฉย บอกคนอื่นว่าตนเองกำลังอดทนอยู่ อย่างนี้เป็นการเข้าใจผิด ตีความหมายของความอดทนผิดไป ซึ่งความอดทนไม่ได้หมายถึงการตกอยู่ในสภาพใดก็ทนอยู่อย่างนั้น 

ความอดทนเป็นธรรมที่ส่งเสริมให้ผู้ปฏิบัติมีความงดงาม และประสบความสำเร็จในการดำเนินชีวิต

บางคนมีความรู้น้อย ความสามารถและทรัพย์สมบัติก็น้อย แต่ถ้ามีความอดทนแล้วย่อมสามารถสร้างตน สร้างฐานะให้ประสบความสำเร็จในชีวิตได้ เปรียบเหมือนหญ้าเป็นพืชต้นเล็กๆ แต่เพราะมีความทรหดจึงสามารถแพร่พันธุ์ขยายได้ฉันนั้น

พระพุทธเจ้าตรัสว่า ผู้อดทนต่อคำพูดของผู้สูงกว่าได้เพราะความกลัว อดทนถ้อยคำพูดของผู้เสมอกันได้เพราะเหตุแห่งความดี ส่วนผู้ที่อดทนต่อคำพูดของคนเลวกว่าได้ ผู้เจริญทั้งหลายเรียกว่ามีความอดทนสูงสุด

ในโอกาสจะผ่านพ้นปีเก่า และปีใหม่จะเวียนมาถึงอีกวาระหนึ่ง คนไทยทุกคนก็ได้ผ่านพ้นทั้งเรื่องดีและไม่ดีต่างๆ นานา ด้วยเหตุที่ทุกคนยึดความอดทนเป็นที่ตั้ง จึงสามารถลดความกระทบกระทั่งกันในสังคมได้เป็นอย่างดี ควรที่ทุกคนจะยึดความอดทนนี้เป็นแบบอย่างสำหรับประพฤติปฏิบัติต่อไป

คำว่า "บุญ" หมายถึง ธรรมชาติอย่างหนึ่งที่เกิดขึ้นที่ใจ ธรรมชาติที่ชำระจิตใจให้สะอาดให้ผ่องใส มีผลคือความสุขที่เกิดทางใจ บุญเกิดได้หลายทาง เช่น
1. บุญคือการบริจาควัตถุสิ่งของเพื่อช่วยเหลืออนุเคราะห์สงเคราะห์ผู้อื่น
2. บุญคือการรักษาศีล เป็นการปฏิบัติตามข้อห้ามตามที่ทรงบัญญัติไว้เพื่อความดีงาม
3. บุญคือการเจริญภาวนา เป็นการปฏิบัติทางใจเพื่อกำจัดกิเลส
4. บุญคือการช่วยเหลือกิจการสงฆ์และภาระพระศาสนา
5. บุญคือการมีกิริยาอ่อนน้อมถ่อมตนต่อผู้ใหญ่ ผู้มีพระคุณและคนทั่วไป
6. บุญคือการอุทิศส่วนบุญให้แก่ญาติผู้ล่วงลับไปแล้ว
7. บุญคือการแสดงอนุโมทนาในส่วนบุญร่วมกับผู้อื่น
8. บุญคือการแสดงธรรม เช่น การอธิบายธรรมะให้แก่ผู้ที่สนใจใคร่รู้ทั่วไป
9. บุญคือการฟังธรรม และนำข้อธรรมมาประพฤติปฏิบัติให้พ้นทุกข์
10. การทำความเห็นให้ตรง เชื่อในธรรมและการตรัสรู้ของพระพุทธเจ้าทั้งหลาย
ในบรรดาสิ่งที่อาจช่วยเราได้ในโลก ไม่มีอะไรจะวิเศษเท่ากับบุญเลย คนบางคนช่วยเราได้อย่างมากก็เพียงช่วงระยะเวลาจากเปลไปสู่หลุมฝังศพเท่านั้น แต่บุญที่เราทำไว้มากๆ นี้ จะช่วยเราได้ตั้งแต่ก่อนเกิด เกิดแล้วยังตามช่วย ตายแล้วยังตามช่วย แม้การบรรลุจุดหมายสูงสุดทางพระพุทธศาสนา คือการบรรลุพระนิพพาน ก็อาศัยบุญนี้เท่านั้นที่ช่วยเรา
บ่อเกิดแห่งบุญ 10 ประการนี้ เป็นวิธีทำบุญในทางพระพุทธศาสนา ซึ่งพุทธศาสนิกชนสามารถประพฤติปฏิบัติในข้อใดข้อหนึ่งได้ตามอัธยาศัย ซึ่งล้วนแต่เป็นบ่อเกิดแห่งบุญ เป็นทางแห่งการสั่งสมบุญทั้งนั้น ขอให้ตั้งใจประพฤติปฏิบัติเท่านั้นก็จะเป็นบุญกุศลทั้งสิ้น
เมื่อทราบว่าการทำบุญนอกจากการบริจาคทานแล้ว ยังมีอีก 9 ประการที่เราท่านทั้งหลายสามารถที่จะทำได้ ก็ควรที่จะเร่งรีบทำบุญทำความดีบ่อยๆ ตามอัธยาศัย ตามโอกาสอำนวยที่สามารถจะทำได้ และเมื่อบุญหรือความดีที่ทำไว้นั้นมากพอสมควร บุญนั้นก็จักบันดาลให้ประสบความสุขความเจริญ ทั้งในภพนี้และภพหน้า ดังพระพุทธภาษิตที่ว่า "ถ้าหากจะทำบุญ ก็ควรทำบ่อยๆ ควรทำความพอใจในบุญนั้น เพราะการสั่งสมบุญนำความสุขมาให้"

ในแต่ละวันเราย่อมมีเรื่องราวต่างๆ

ผ่านเข้ามาในชีวิตมากมาย

และบางเรื่องอาจทำให้เราอารมณ์เสีย

เกิดความโกรธ ความเครียดขึ้นในจิตใจ

และบางครั้งอารมณ์ที่เกิดขึ้น

ก็ทำเอาวันอันสดใสขุ่นมัวไปเป็นวันๆ

การที่เราเก็บกดอารมณ์ที่ไม่ดีไว้กับตัวนานๆ

มักทำให้เราเกิดความเครียด สับสนวุ่นวาย

และยังส่งผลทำให้สีหน้าเคร่งเครียด

หม่นหมอง ดูน่ากลัว ไม่น่าเข้าใกล้

ดังนั้นเราจึงควรหาหนทาง

ระบายอารมณ์เหล่านั้นออกไปจากตัวเรา

โดยวิธีการที่เหมาะสม

ไม่เป็นอันตรายทั้งต่อเราและบุคคลอื่น

รวมทั้งเป็นวิธีที่สังคมยอมรับ

และสามารถระบายอารมณ์ของเราได้

เช่น อาจหามุมสงบนั่งสงบสติอารมณ์

เขียนเพื่อระบายความโกรธ ออกกำลัง เล่นกีฬา

หรือทำงานที่ใช้กำลังเพื่อระบายความโกรธ เป็นต้น

อย่าปล่อยให้วันอันสดใส

ต้องมัวหมองไปด้วยเหตุการณ์เพียงเล็กน้อย

หาทางออกให้กับตัวเราด้วยแนวทางที่สร้างสรรค์

เพื่อรักษาสุขภาพจิตของตัวเรา